Isıl İşlem

Çeliğin sertliğini, tokluğunu ve aşınma direncini belirleyen işlemler. Yanlış seçim parçayı ya kırılgan yapar ya da erken aşındırır.

Anında Fiyat Alın

Isıl işlem, çeliğin iç yapısını ısıtma ve kontrollü soğutma ile değiştirerek istenen mekanik özellikleri elde etme işlemidir. Aynı malzemeden, uygulanan işleme göre birbirinden çok farklı davranışlar elde edilir.

Seçimi belirleyen üç soru vardır: malzemenin karbon oranı nedir, yüzeyde mi yoksa tüm kesitte mi sertlik isteniyor, ve parçanın çarpılma toleransı nedir. Karbon oranı düşük çelikler (C ≤ %0,25) yüzeyine karbon verilerek sementasyona; karbonu yeterli çelikler (C45, 42CrMo4) doğrudan ıslaha ya da indüksiyona uygundur.

Isıl işlem neredeyse her zaman çarpılma yaratır. Bu yüzden hassas yüzeyler işlem öncesinde paylı bırakılır, işlem sonrasında taşlama ile ölçüye inilir. Rotayı baştan bu şekilde planlamak, sonradan ıskartaya çıkan parçaların en büyük sebebini ortadan kaldırır.

Hangi ısıl işlemi seçmeliyim?

Karşılaştırma tipik değerlerdir; nihai seçim malzeme, kesit ve yüke göre yapılır.

İşlem	Uygun malzeme	Sertlik	Derinlik	Çarpılma
Sementasyon	C ≤ %0,25 (16MnCr5, 20MnCr5)	58-62 HRC yüzey	0,2-2,0 mm	Yüksek — taşlama payı gerekir
Islah (su verme + meneviş)	C45, 42CrMo4	28-45 HRC tüm kesit	Tüm kesit	Orta
Nitrasyon	Islah çelikleri, 1.2344	650-1100 HV yüzey	0,2-0,5 mm	Çok düşük — son işlem olabilir
İndüksiyon sertleştirme	C45, 42CrMo4	52-58 HRC yüzey	1-3 mm	Bölgesel, düşük
Normalizasyon	Tüm çelikler	Sertlik amacı yok	—	Düşük — yapı homojenleşir
Gerilim giderme	Tüm çelikler	Sertlik değişmez	—	Azaltır — işleme öncesi yapılır

Sementasyon mu, nitrasyon mu?

En sık karıştırılan iki işlem. Kural: yük taşıyacaksa sementasyon, ölçü kritikse nitrasyon.

Kriter	Sementasyon	Nitrasyon
İşlem sıcaklığı	900-950 °C	500-550 °C
Tabaka derinliği	0,2-2,0 mm	0,2-0,5 mm
Yük taşıma	Yüksek — dişli, mil	Sınırlı — aşınma odaklı
Çarpılma	Belirgin	İhmal edilebilir
Sonrasında taşlama	Genellikle gerekir	Gerekmez

Isıl İşlem operasyonları

SementasyonKarbürleme

Yüzeyi sert, çekirdeği tok parçalar için karbon zenginleştirmeli sertleştirme. Dişli, mil ve pim gibi aşınmaya ve darbeye birlikte maruz kalan parçaların standart çözümü.

Teknik detaylar →IslahSu Verme + Menevişleme · QT

Parçanın yalnızca yüzeyini değil tamamını güçlendiren işlem. Yüksek mukavemet ve darbe dayanımının birlikte gerektiği miller ve bağlantı elemanlarının standardı.

Teknik detaylar →Gaz NitrasyonNitrürleme · 500-550 °C

Düşük sıcaklıkta yapıldığı için parçayı neredeyse hiç çarpıtmayan yüzey sertleştirme. Ölçüsü bitmiş hassas parçalarda tek uygun yöntem.

Teknik detaylar →İndüksiyon SertleştirmeBölgesel Yüzey Sertleştirme

Parçanın sadece ihtiyaç duyulan bölgesini sertleştiren yöntem. Mil yatak yüzeyleri ve kızak yolları için hızlı ve ekonomik çözüm.

Teknik detaylar →NormalizasyonTane İnceltme · Yapı Homojenleştirme

Malzemenin iç yapısını sıfırlayan işlem. Döküm, dövme ve kaynak sonrası bozulan tane yapısını düzeltir, sonraki işlemler için sağlam bir zemin hazırlar.

Teknik detaylar →Gerilim GidermeStres Relief · 550-650 °C

Parçanın içinde biriken gerilmeleri boşaltan işlem. Ölçüsü tutan bir parçanın raflarda ya da işleme sırasında neden eğrildiğinin cevabı çoğu zaman budur.

Teknik detaylar →

Bu kategoride ayrıca

Aşağıdaki operasyonlar için de teklif verilir; ayrıntılı sayfaları hazırlanıyor.

TemperlemeKüreselleştirme tavıYumuşatma tavıİzotermik tavlama

Sık sorulan sorular

Hangi ısıl işlemi seçeceğimi nasıl bilirim?

Önce malzemenin karbon oranına bakın: %0,25 altındaki çelikler sementasyona, üstündekiler ıslah ya da indüksiyona uygundur. Sonra ihtiyacı belirleyin: yüzeyde aşınma direnci mi, tüm kesitte mukavemet mi? Son olarak ölçü hassasiyetini düşünün; çarpılma kabul edilemezse nitrasyon öne çıkar. Emin değilseniz parçanın malzemesini ve çalışma koşulunu iletin, uygun işlemi öneririz.

Isıl işlemden sonra parça çarpılır mı?

Sementasyon ve ıslah gibi yüksek sıcaklıklı işlemlerde çarpılma kaçınılmazdır; miktarı geometriye ve kesit farklarına bağlıdır. Standart çözüm, kritik yüzeyleri 0,2-0,4 mm paylı bırakıp işlem sonrası taşlamaktır. Nitrasyonda ise sıcaklık düşük olduğu için çarpılma ihmal edilebilir düzeydedir.

Parçanın sadece belirli bölgesi sertleşsin istiyorum, mümkün mü?

Mümkün. Sementasyonda maskeleme (bakır kaplama ya da macun) veya işleme payı bırakma yöntemleri kullanılır. İndüksiyon sertleştirmede ise zaten yalnızca bobinin gördüğü bölge sertleşir; bu nedenle mil yatak bölgeleri gibi bölgesel sertleştirmeler için idealdir.

Sertlik ölçümü ve belgelendirme yapılıyor mu?

Evet. Yüzey sertliği (HRC/HV), sertlik derinliği profili (TS EN ISO 2639) ve talep üzerine metalografik inceleme yapılır. Her parti için işlem kartı ve kalite raporu düzenlenir.

Sactory üretim ekibi tarafından hazırlandı · Son güncelleme: 25 Eylül 2026

Isıl İşlem için teklif alın

3D modelinizi ya da elinizdeki yarı mamulü yükleyin; rotadaki tüm operasyonlar tek fiyatta, tek terminde ve tek faturada toplansın.

Anında Fiyat Alın